Một số người quan tâm đến lối sống lành mạnh coi nước chanh như một “liệu pháp” đơn giản để thanh lọc cơ thể, đặc biệt là khả năng giải độc cho gan.
Gan là một cơ quan đa năng, đóng vai trò như một nhà máy hóa chất hoạt động liên tục 24/7. Gan thực hiện hàng trăm chức năng khác nhau, từ việc lọc máu, trung hòa độc tố, phân giải thuốc, dự trữ vitamin cho đến hỗ trợ tiêu hóa thông qua việc tiết mật. Điều quan trọng là gan vốn có khả năng tự làm sạch mà không cần đến bất kỳ loại thực phẩm hay đồ uống đặc biệt nào để kích hoạt quy trình này.
Do lo ngại về tình trạng quá tải của gan đã khiến nhiều người tìm đến nước chanh như một phương pháp “giải độc gan” theo truyền miệng, nhưng liệu hỗn hợp này có thực sự tạo nên những thay đổi kỳ diệu cho cơ quan chuyển hóa quan trọng chỉ có cơ thể hay không?
1. Nước chanh chứa những thành phần gì?
Cách làm nước chanh rất đơn giản, chỉ là nước lọc pha với nước cốt chanh tươi. Một cốc (150ml) nước chanh với nước cốt của 1 quả chanh cung cấp khoảng:
4 Kcal/16 KJ
0,1 g chất đạm
0,8 g carbohydrate
65 mg kali
18 mg vitamin C
Nước chanh chứa nhiều hợp chất tự nhiên có lợi cho sức khỏe:
Vitamin C: Một chất chống oxy hóa mạnh mẽ hỗ trợ hệ miễn dịch, bảo vệ tế bào gan khỏi sự tấn công của các gốc tự do.
Flavonoid: Các hợp chất thực vật trong họ cam quýt có đặc tính chống viêm và chống oxy hóa, hỗ trợ giảm bớt tình trạng stress oxy hóa tại gan.
Acid citric: Acid citric trong chanh có khả năng kích thích sản sinh mật, giúp quá trình tiêu hóa chất béo diễn ra trơn tru hơn, từ đó gián tiếp giảm bớt áp lực chuyển hóa cho gan, hỗ trợ tiêu hóa và ngăn ngừa sỏi thận.
Nước chanh tươi vừa là thức uống giải nhiệt vừa có tác dụng hỗ trợ chức năng gan.
2. Nước chanh có tác dụng làm sạch và giải độc gan không?
Hiện chưa có nghiên cứu khoa học nào chứng minh rằng chỉ uống nước chanh có thể “làm sạch” hoặc “giải độc” gan. Tuy nhiên, nước chanh có thể hỗ trợ chức năng gan theo những cách nhỏ, tích lũy nhưng hữu ích:
Cung cấp đủ nước: Uống đủ nước giúp gan hoạt động tốt. Nước giúp gan đào thải độc tố qua nước tiểu. Thêm chanh làm cho nước hấp dẫn hơn, khuyến khích mọi người uống nhiều hơn.
Tăng cường chất chống oxy hóa: Vitamin C trong chanh giúp giảm viêm và stress oxy hóa. Điều này giúp hỗ trợ thêm cho gan của bạn, đặc biệt nếu bạn tiếp xúc với ô nhiễm, rượu bia và thực phẩm chế biến sẵn.
Hỗ trợ tiêu hóa: Một số người cảm thấy nước chanh giúp tiêu hóa tốt hơn và giảm đầy hơi, từ đó giảm áp lực lên gan.
Vì vậy, mặc dù nước chanh không thể tự mình làm sạch gan, nhưng nó có thể là một phần của lối sống lành mạnh hỗ trợ sức khỏe gan. Việc thêm một lát chanh vào ly nước lọc còn tạo hương vị hấp dẫn, khuyến khích mọi người uống đủ nước mỗi ngày, giúp thận và gan phối hợp nhịp nhàng trong việc đào thải các sản phẩm chuyển hóa ra khỏi cơ thể.
Nước chanh là một thức uống bổ trợ tốt, cung cấp vitamin và hỗ trợ tiêu hóa nhưng nó không thể thay thế cho các chức năng tự nhiên của gan hay các phương pháp điều trị y khoa. Một ly nước chanh ấm mỗi sáng là thói quen tích cực, song hãy coi đó là một phần của chế độ dinh dưỡng cân bằng thay vì kỳ vọng vào một liệu trình thanh lọc gan cấp tốc.
3. Cách đơn giản giúp làm sạch gan
Việc đặt niềm tin tuyệt đối vào nước chanh mà bỏ qua các yếu tố bệnh lý có thể dẫn đến sự chủ quan trong điều trị. Thay vì tìm kiếm một loại đồ uống “giải độc”, giải pháp bền vững chỉ có để bảo vệ gan chính là duy trì một lối sống lành mạnh. Nếu bạn thực sự muốn chăm sóc gan của mình, hãy tập trung vào những điều sau:
Tránh uống rượu hoặc chỉ uống ở mức độ vừa phải.
Thực hiện chế độ ăn uống cân bằng với trái cây, rau củ, ngũ cốc nguyên hạt và chất béo lành mạnh.
Hạn chế đường và thực phẩm chế biến sẵn.
Duy trì cân nặng hợp lý.
Tập thể dục thường xuyên.
Tránh dùng thuốc hoặc thực phẩm chức năng không cần thiết.
Tiêm phòng vaccine viêm gan A và B.
Duy trì khám sức khỏe định kỳ, đặc biệt nếu mắc đái tháo đường, béo phì hoặc có tiền sử bệnh gan. Nếu nhận thấy các dấu hiệu bất thường như vàng mắt, vàng da, mệt mỏi kéo dài hoặc đau tức vùng hạ sườn phải, nên đến khám tại các cơ sở y tế chuyên khoa để bảo vệ sức khỏe gan một cách khoa học và hiệu quả chỉ có.
Bộ Y tế đang xây dựng dự thảo thông tư quy định chi tiết của Luật Phòng bệnh, trong đó lần đầu tiên đề xuất đưa các yếu tố nguy cơ như áp lực học tập, áp lực công việc, stress kéo dài, … vào diện giám sát nguy cơ rối loạn tâm thần.
Thạc sĩ tâm lý Hoàng Quốc Lân tư vấn cho bệnh nhân – Ảnh minh họa: D.LIỄU
Dự thảo trên được các chuyên gia cho rằng cần thiết khi tỉ lệ dân số Việt Nam mắc rối loạn tâm thần ngày càng tăng, từ đó giúp ngành y tế và các hệ thống hỗ trợ xã hội phát hiện sớm nguy cơ, can thiệp kịp thời.
Giám sát để phòng ngừa, hỗ trợ kịp thời
Theo Bộ Y tế, Việt Nam hiện có khoảng 15 triệu người (khoảng 14,9% dân số) mắc 10 rối loạn tâm thần thường gặp như trầm cảm, lo âu, rối loạn cảm xúc lưỡng cực…
Riêng các rối loạn tâm thần phổ biến như trầm cảm và rối loạn lo âu, thạc sĩ tâm lý Hoàng Quốc Lân – chuyên gia tâm lý lâm sàng – cho biết ước tính ảnh hưởng khoảng 5-6% dân số mắc phải.
Áp lực học tập, công việc và kinh tế hiện nay ngày càng lớn, đặc biệt ở người trẻ và người lao động đô thị. Nhiều người thường nghĩ đó chỉ là mệt mỏi bình thường nên không để ý nhưng nếu tình trạng căng thẳng kéo dài thì hoàn toàn có thể ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe tâm thần.
Tương tự, ThS Nguyễn Trần Phước – chuyên gia tâm lý – cho hay nhận diện sớm nhóm nguy cơ này giúp triển khai tư vấn tâm lý và hỗ trợ xã hội kịp thời. Nhiều nghiên cứu cho thấy sức khỏe tâm thần tích cực gắn với chất lượng sống tốt hơn, năng suất cao hơn và các mối quan hệ bền vững hơn.
“Vì vậy việc đưa các yếu tố này vào diện giám sát nguy cơ rối loạn tâm thần là hợp lý nếu được hiểu theo nghĩa theo dõi để phòng ngừa. Cách làm này giúp ngành y tế và các hệ thống hỗ trợ xã hội phát hiện sớm nguy cơ để can thiệp kịp thời”, ông Phước nói.
Cùng ý kiến, ThS Hoàng Quốc Lân cho rằng nếu có thể theo dõi và phát hiện sớm những người có nguy cơ rối loạn tâm thần thì đó là điều rất cần thiết và nên làm.
Trong thực tế, các vấn đề về sức khỏe tâm thần thường không xuất hiện đột ngột mà tích tụ dần từ nhiều yếu tố khác nhau.
Ví dụ như stress kéo dài do công việc, học tập, áp lực kinh tế; hay những sang chấn tâm lý như mất người thân, ly hôn, thất nghiệp, bạo lực gia đình, tai nạn…
Những trải nghiệm này nếu kéo dài có thể khiến một người dần rơi vào trạng thái kiệt sức tâm lý, lo âu hoặc trầm cảm.
Ngoài ra, yếu tố cá nhân cũng rất quan trọng. Có người tính cách nhạy cảm, dễ lo âu, cầu toàn hoặc khó chia sẻ cảm xúc. Khi gặp áp lực kéo dài thì họ dễ bị tổn thương hơn. Bên cạnh đó, những yếu tố xã hội như sự cô lập, thiếu hỗ trợ từ gia đình hoặc cộng đồng, môi trường sống nhiều căng thẳng hay việc lạm dụng rượu bia, chất kích thích cũng có thể làm tăng nguy cơ rối loạn tâm thần.
Giám sát thế nào để không “gắn nhãn” có vấn đề tâm thần?
Dự thảo cũng đề xuất quy định chi tiết thi hành Luật Phòng bệnh, công tác giám sát sẽ được triển khai theo hai hình thức chính gồm giám sát thường xuyên và điều tra định kỳ.
Theo kế hoạch, cứ năm năm sẽ tổ chức các cuộc điều tra quy mô quốc gia và chuyên đề, điều tra chuyên đề định kỳ về sức khỏe tâm thần… Hoạt động giám sát không chỉ diễn ra tại các cơ sở y tế mà còn được mở rộng ra nhiều môi trường khác nhau trong xã hội như trường học và cơ sở giáo dục nghề nghiệp để theo dõi sức khỏe học sinh, sinh viên.
Đáng chú ý, phạm vi giám sát không chỉ áp dụng với người đã được chẩn đoán mắc bệnh mà còn bao gồm cả những người có yếu tố nguy cơ nhằm phát hiện sớm và can thiệp kịp thời.
Theo ThS Hoàng Quốc Lân, việc giám sát nên được hiểu là phát hiện sớm và hỗ trợ sớm chứ không phải là theo dõi hay “gắn nhãn” ai đó là người có vấn đề tâm thần.
Trong thực tế nhiều người chịu stress kéo dài nhưng bản thân họ lại không nhận ra. Họ chỉ cảm thấy mệt mỏi, mất ngủ, giảm tập trung hoặc dễ cáu gắt nhưng nghĩ rằng đó là chuyện bình thường của cuộc sống.
Vì vậy vai trò của những người xung quanh như gia đình, giáo viên, quản lý ở nơi làm việc hay nhân viên y tế cơ sở rất quan trọng trong việc nhận diện sớm những dấu hiệu này.
“Việc giám sát có thể thực hiện bằng những hình thức đơn giản như sàng lọc sức khỏe tâm thần định kỳ tại trường học, nơi làm việc hoặc cộng đồng thông qua các bảng hỏi ngắn về stress, lo âu, trầm cảm.
Tuy nhiên để hiệu quả cần đào tạo nhân lực tuyến cơ sở nhận biết và tư vấn ban đầu; phát triển các dịch vụ hỗ trợ tâm lý dễ tiếp cận như phòng tham vấn học đường, tư vấn tại doanh nghiệp, cơ sở y tế hoặc đường dây hỗ trợ; đồng thời bảo đảm tính riêng tư và giảm kỳ thị để người dân yên tâm tìm kiếm sự giúp đỡ”, ThS Lân nói.
“Giám sát trong sức khỏe tâm thần nên được hiểu là thu thập và phân tích dữ liệu để nhận diện xu hướng nguy cơ, từ đó xây dựng chương trình hỗ trợ phù hợp cho cộng đồng chứ không phải kiểm soát cá nhân.
Làm tốt truyền thông sẽ giúp xã hội hiểu việc theo dõi nguy cơ giống như “khám sức khỏe định kỳ” để phòng ngừa sớm và hỗ trợ kịp thời chứ không phải để dán nhãn bệnh lý”, ông Phước giải thích và cho rằng cách tiếp cận này phù hợp với khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới.
Ai là đối tượng nguy cơ rối loạn tâm thần?
Dự thảo nêu bốn nhóm yếu tố nguy cơ liên quan đến rối loạn tâm thần.
Thứ chỉ có là yếu tố sinh học và di truyền, gồm tiền sử gia đình có người mắc rối loạn tâm thần; các tổn thương não như chấn thương sọ não, tai biến mạch máu não; mắc một số bệnh mạn tính cùng các giai đoạn sinh lý đặc biệt…
Thứ hai là yếu tố tâm lý, bao gồm: stress kéo dài; sang chấn tâm lý do mất người thân, ly hôn, thất nghiệp; bạo lực gia đình, xâm hại, tai nạn, thảm họa; đặc điểm nhân cách nhạy cảm, dễ lo âu, tự ti, cầu toàn quá mức; kỹ năng đối phó kém với stress và cảm xúc tiêu cực; ý nghĩ hoặc hành vi tự sát trước đó.
Thứ ba là yếu tố xã hội, như tình trạng cô lập, thiếu hỗ trợ từ gia đình và cộng đồng; kỳ thị, phân biệt đối xử, chỉ có là với nhóm yếu thế; môi trường sống không an toàn, có bạo lực, tội phạm, thiên tai; lạm dụng rượu, bia, ma túy, thuốc an thần.
Thứ tư là các yếu tố khác, đáng chú ý là áp lực cao và kéo dài trong học tập, lao động và kinh tế.
Với hơn 20 năm kinh nghiệm và chuyên môn trong phẫu thuật tạo hình, Bác sĩ Ngô Mộng Hùng đã được giới chuyên môn và báo chí đánh giá là một chuyên gia thẩm mỹ uy tín đứng sau hàng ngàn ca phẫu thuật lớn nhỏ.
Trong đó, không ít trường hợp thẩm mỹ hỏng đã được “tái sinh” nhan sắc từ tay nghề tài hoa của BS. Ngô Mộng Hùng
Nền tảng chuyên môn vượt trội với bề dày hơn 20 năm kinh nghiệm
BS Ngô Mộng Hùng tốt nghiệp chuyên ngành phẫu thuật thẩm mỹ tại Mỹ và từng đi tu nghiệp ở những “kinh đô” làm đẹp như Hàn Quốc, Thái Lan, Hoa Kỳ,… BS Ngô Mộng Hùng hiện là thành viên của Hiệp hội Phẫu thuật Thẩm mỹ Quốc tế (ISAPS) và Hội Phẫu thuật Thẩm mỹ TP.HCM, đồng thời là người sáng lập và đảm nhiệm vai trò Giám đốc chuyên môn tại Bệnh viện Phẫu thuật Thẩm mỹ Ngô Mộng Hùng. BS Ngô Mộng Hùng còn là gương mặt quen thuộc của các chương trình tư vấn làm đẹp trên truyền hình & báo chí.
BS Ngô Mộng Hùng hiện là Giám đốc chuyên môn tại Bệnh viện Phẫu thuật Thẩm mỹ Ngô Mộng Hùng (Ảnh: DNCC).
Tầm vóc từ tâm y đức kiên định và tầm nhìn xa trông rộng
BS Ngô Mộng Hùng luôn đặt trọn cái tâm vào chuyên môn và khách hàng. Với bác sĩ, làm đẹp không phải là theo đuổi những chỉ số, mà phải đảm bảo hài hoà với tổng quan cơ thể và cái nhìn của người đối diện. Ông chú trọng tư vấn các giải pháp phù hợp với từng khách hàng, thay vì chạy theo xu hướng hay những chuẩn mực thẩm mỹ mang tính chỉ có thời.
Tại Bệnh viện Phẫu thuật Thẩm mỹ Ngô Mộng Hùng, BS Hùng trực tiếp tham gia hầu hết các ca phẫu thuật, từ đơn giản đến phức tạp, nhằm đảm bảo tính chính xác và chất lượng chuyên môn. Sau phẫu thuật, khách hàng của BS Hùng đều được thường xuyên thăm hỏi, theo sát trong suốt quá trình hồi phục.
Nhờ đó, BS Ngô Mộng Hùng luôn nhận được nhiều tình cảm từ các chị em gần xa trên các diễn đàn về làm đẹp với hàng triệu lượt theo dõi, đồng thời được báo chí và các trang chuyên ngành bình chọn vào danh sách những bác sĩ phẫu thuật thẩm mỹ uy tín với tay nghề cao.
Sự tận tâm của BS Ngô Mộng Hùng khiến đông đảo chị em gần xa đặt trọn niềm tin cho mỗi quyết định làm đẹp quan trọng (Ảnh: DNCC).
Không dừng lại ở nền tảng sẵn có, vị thế của BS Ngô Mộng Hùng còn được củng cố bởi tinh thần cầu tiến và tầm nhìn dài hạn. BS Hùng thường xuyên tham gia các hội thảo trong và ngoài nước để nâng cao chuyên môn, cũng như tích cực ứng dụng các công nghệ thẩm mỹ tân tiến trên toàn cầu tại Bệnh viện Phẫu thuật Thẩm mỹ Ngô Mộng Hùng.
Theo BS Hùng, thường xuyên cập nhật các xu hướng thẩm mỹ tiệm cận với thế giới sẽ không chỉ giúp người Việt có được những kết quả thẩm mỹ hiệu quả, hợp thị hiếu mà còn tối ưu chi phí và thời gian.
Theo đuổi triết lý làm đẹp trên nền tảng khoa học
Kiên định theo đuổi triết lý làm đẹp an toàn, BS Ngô Mộng Hùng luôn nhấn mạnh rằng phẫu thuật thẩm mỹ phải luôn dựa trên những chuẩn mực y khoa. BS Hùng luôn giữ nguyên tắc không chạy theo mọi mong muốn của khách hàng nếu điều đó tiềm ẩn rủi ro, đồng thời không ủng hộ xu hướng làm đẹp thái quá, lạm dụng dao kéo dẫn đến ảnh hưởng sức khoẻ.
Từ sự kiên định này, BS Ngô Mộng Hùng còn nổi danh là một vị bác sĩ “chữa lành” những nỗi đau phẫu thuật hỏng. BS Hùng đã tiếp cận và khắc phục cho không ít ca thẩm mỹ lỗi, giúp hàng nghìn chị em hoá giải nỗi đau về nhan sắc lẫn tinh thần vì đã “đặt niềm tin sai chỗ”.
BS Ngô Mộng Hùng từng bước xây dựng Bệnh viện Phẫu thuật Thẩm mỹ Ngô Mộng Hùng trở thành địa chỉ làm đẹp uy tín cho người Việt (Ảnh: DNCC)
BS Ngô Mộng Hùng không chỉ mang những phẩm chất của một bác sĩ thẩm mỹ tài năng để tạo dựng uy tín cá nhân mà còn từng bước xây dựng Bệnh viện Phẫu thuật Thẩm mỹ Ngô Mộng Hùng trở thành thương hiệu làm đẹp đáng tin cậy. Đây là nơi vẻ đẹp được kiến tạo trên nền tảng khoa học, y đức và sự đồng hành lâu dài cùng khách hàng.
Tìm hiểu và đặt lịch tư vấn với BS Ngô Mộng Hùng tại Bệnh viện Phẫu Thuật Thẩm Mỹ Ngô Mộng Hùng <tại đây>.
SKĐS – Ăn chay thường được xem là lựa chọn tốt cho sức khỏe và kiểm soát cân nặng. Tuy nhiên, thực tế cho thấy không ít người vẫn tăng mỡ bụng dù không ăn thịt. Vậy nguyên nhân do đâu?
1. Người ăn chay vẫn có thể thừa cân
Chế độ ăn chay được nhiều nghiên cứu ghi nhận có thể mang lại lợi ích cho sức khỏe tim mạch, kiểm soát huyết áp và giảm nguy cơ một số bệnh mạn tính. Việc loại bỏ thịt khỏi khẩu phần không đồng nghĩa với việc cơ thể sẽ tự động duy trì cân nặng hợp lý.
Trong thực tế, nhiều trường hợp người ăn chay nhưng vẫn thừa cân, đặc biệt là béo phì vùng bụng. Đây là tình trạng tích tụ mỡ nội tạng quanh các cơ quan trong ổ bụng, có liên quan mật thiết với nguy cơ bệnh chuyển hóa.
Theo TS. Akhil Deshmukh, chuyên gia gan mật và ghép gan tại Bệnh viện Aster Whitefield (Ấn Độ), một trong những nguyên nhân chính là mô hình khẩu phần ăn chay phổ biến thường chứa lượng carbohydrate tinh chế cao. Những thực phẩm như gạo trắng, bột mì tinh luyện, bánh mì, hoặc các món ăn chế biến từ khoai tây thường chiếm phần lớn trong bữa ăn.
Carbohydrate là nguồn cung cấp năng lượng quan trọng cho cơ thể. Tuy nhiên, khi lượng carbohydrate – đặc biệt là tinh bột tinh chế – được tiêu thụ vượt quá nhu cầu năng lượng, cơ thể sẽ chuyển hóa phần glucose dư thừa thành chất béo để dự trữ. Quá trình này kéo dài có thể dẫn đến tích tụ mỡ nội tạng, làm tăng nguy cơ mắc các rối loạn chuyển hóa.
Nhiều trường hợp người ăn chay nhưng vẫn thừa cân, đặc biệt là béo phì vùng bụng…
2. Lý do ăn chay gây tăng mỡ bụng
2.1 Lạm dụng tinh bột tinh chế làm tăng tích tụ mỡ nội tạng
Tinh bột tinh chế là loại carbohydrate đã bị loại bỏ phần lớn chất xơ và vi chất dinh dưỡng trong quá trình chế biến. Khi ăn vào, chúng được hấp thu nhanh, làm tăng nhanh nồng độ đường huyết. Sự dao động mạnh của đường huyết khiến cơ thể phải tiết ra nhiều insulin – hormone giúp đưa glucose vào tế bào. Tuy nhiên, nếu tình trạng này xảy ra thường xuyên, cơ thể có thể giảm nhạy cảm với insulin, từ đó làm tăng nguy cơ kháng insulin. Kháng insulin là một trong những cơ chế quan trọng dẫn đến tích tụ mỡ bụng và các rối loạn chuyển hóa.
Ngoài ra, mỡ nội tạng không chỉ đơn thuần là mô dự trữ năng lượng. Đây là loại mô có hoạt động chuyển hóa mạnh, có thể giải phóng các axit béo tự do và các chất trung gian gây viêm vào máu. Các chất này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến gan, làm tăng nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu – hiện nay được gọi là bệnh gan nhiễm mỡ liên quan rối loạn chuyển hóa (MASLD). Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến chỉ có gây bệnh gan mạn tính trên toàn cầu.
Điều đáng lưu ý là gan nhiễm mỡ thường không gây triệu chứng rõ ràng trong giai đoạn đầu. Nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi xét nghiệm men gan tăng hoặc qua siêu âm, chụp cắt lớp cho thấy gan có tình trạng tích tụ mỡ.
2.2 Thiếu protein trong khẩu phần ăn chay gây tăng mỡ bụng
Một yếu tố khác góp phần làm tăng nguy cơ tích tụ mỡ bụng ở người ăn chay là lượng protein trong khẩu phần không đủ. Protein đóng vai trò quan trọng đối với cơ thể. Đây là dưỡng chất cần thiết để duy trì khối lượng cơ bắp, hỗ trợ quá trình trao đổi chất và tạo cảm giác no sau bữa ăn.
Trong nhiều chế độ ăn chay, protein chất lượng cao thường bị thiếu nếu khẩu phần không được xây dựng hợp lý. Khi không tiêu thụ đủ các nguồn protein thực vật như đậu, đậu phụ, các loại hạt, sữa, sữa chua hoặc phô mai, người ăn chay dễ cảm thấy đói nhanh hơn.
Khi cảm giác no không được duy trì, nhiều người có xu hướng ăn thêm các thực phẩm giàu tinh bột để bù năng lượng, dẫn đến tổng lượng carbohydrate tăng cao. Về lâu dài, việc thiếu protein còn có thể khiến khối lượng cơ bắp giảm dần. Cơ bắp là mô tiêu thụ năng lượng lớn của cơ thể, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì tốc độ trao đổi chất. Khi khối lượng cơ giảm, quá trình chuyển hóa năng lượng cũng chậm lại. Điều này khiến cơ thể dễ tích trữ mỡ hơn, đặc biệt là ở vùng bụng.
2.3 Lượng calo ẩn trong các thực phẩm chay siêu chế biến
Bên cạnh khẩu phần giàu tinh bột, xu hướng sử dụng các sản phẩm chay chế biến sẵn cũng là yếu tố góp phần làm tăng lượng calo nạp vào. Nhiều loại thực phẩm được quảng cáo là “thuần chay” hoặc “chay” như bánh ngọt, đồ ăn vặt chiên rán, mì ăn liền, đồ uống có đường hoặc thực phẩm đóng gói sẵn. Mặc dù không chứa thịt, những sản phẩm này thường có hàm lượng đường, chất béo và năng lượng cao.
Các loại thực phẩm này cũng thường chứa ít chất xơ và protein – hai yếu tố giúp tạo cảm giác no lâu. Khi ăn những thực phẩm này, cơ thể dễ tiêu thụ nhiều năng lượng hơn mức cần thiết. Nếu thói quen này kéo dài, năng lượng dư thừa sẽ được tích trữ dưới dạng mỡ, trong đó mỡ nội tạng là dạng tích tụ phổ biến.
3. Béo phì vùng bụng – nguy cơ sức khỏe cần lưu ý
Béo phì vùng bụng, hay còn gọi là béo phì trung tâm, được xem là một yếu tố nguy cơ quan trọng của nhiều bệnh không lây nhiễm. Nhiều nghiên cứu cho thấy tình trạng này có liên quan chặt chẽ với kháng insulin, tăng huyết áp, rối loạn lipid máu và bệnh tim mạch.
Một số người dù có chỉ số khối cơ thể (BMI) ở mức bình thường vẫn có thể tích tụ mỡ nội tạng nhiều. Tình trạng này đôi khi được gọi là “gầy nhưng nhiều mỡ”, khá phổ biến ở các quần thể châu Á. Vì vậy, đánh giá sức khỏe chuyển hóa không chỉ dựa vào cân nặng mà còn cần xem xét vòng eo, tỷ lệ mỡ cơ thể và các chỉ số xét nghiệm liên quan.
4. Cách xây dựng chế độ ăn chay cân bằng
Chế độ ăn chay vẫn có thể mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nếu được xây dựng cân đối. Người ăn chay nên chú ý đa dạng hóa nguồn thực phẩm, thay vì tập trung quá nhiều vào tinh bột.
Một khẩu phần ăn chay hợp lý cần bao gồm:
Ngũ cốc nguyên hạt như gạo lứt, yến mạch, kê.
Các loại đậu và đậu phụ để cung cấp protein thực vật.
Các loại hạt và hạt giống như hạnh nhân, óc chó, hạt chia.
Rau xanh và trái cây để bổ sung chất xơ, vitamin và khoáng chất.
Ngoài ra, việc kiểm soát khẩu phần ăn cũng rất quan trọng. Ngay cả thực phẩm lành mạnh nếu ăn quá nhiều vẫn có thể làm tăng tổng năng lượng nạp vào.
Bên cạnh chế độ ăn, hoạt động thể lực đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát mỡ nội tạng. Các bài tập sức mạnh giúp duy trì khối lượng cơ, trong khi các hoạt động aerobic như đi bộ nhanh, đạp xe hoặc bơi lội hỗ trợ đốt cháy năng lượng dư thừa. Giấc ngủ đầy đủ và kiểm soát căng thẳng cũng góp phần cải thiện quá trình chuyển hóa của cơ thể.
Cốt lõi không nằm ở việc ăn chay hay ăn mặn, mà ở chất lượng và cấu trúc của khẩu phần ăn. Một chế độ ăn chay cân bằng, giàu thực phẩm nguyên chất, nhiều chất xơ và protein thực vật có thể giúp duy trì sức khỏe lâu dài. Ngược lại, nếu khẩu phần chủ yếu là tinh bột tinh chế và thực phẩm chế biến sẵn, nguy cơ tích tụ mỡ bụng vẫn có thể xảy ra. Do đó, để kiểm soát cân nặng và giảm nguy cơ bệnh chuyển hóa, người ăn chay cần chú ý đến sự cân bằng dinh dưỡng, duy trì vận động thường xuyên và theo dõi các chỉ số sức khỏe định kỳ.
Nhiều người vẫn giữ thói quen tự ý đắp lá, bôi thuốc không rõ nguồn gốc mỗi khi sưng đau do chấn thương. Tuy nhiên, hành động tưởng chừng vô hại này có thể dẫn đến những hậu quả khôn lường, thậm chí là hoại tử chi hoặc nhiễm khuẩn huyết.
Bác sĩ Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 chăm sóc vết thương cho bệnh nhân – Ảnh: BVCC
Từ vết thương nhỏ đến nguy cơ nhiễm trùng máu
Tại khoa bệnh lây đường máu, Viện Lâm sàng các bệnh truyền nhiễm, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, các bác sĩ thường xuyên phải đối mặt với những ca bệnh mà hậu quả lại vô cùng nghiêm trọng chỉ vì thói quen tự điều trị tại nhà theo “mẹo dân gian”.
Trong đó, điển hình là trường hợp của ông N.H. (56 tuổi). Ông H. nhập viện trong tình trạng vùng vai trái sưng nề biến dạng, da đỏ mọng, đau nhức đến mức mất ngủ và có các cơn sốt rét run.
Khai thác bệnh sử, bệnh nhân bị chấn thương vùng vai trái, đã được bác sĩ thăm khám, tư vấn hướng điều trị ban đầu. Tuy nhiên, trong quá trình theo dõi tại nhà, người bệnh chưa tuân thủ, đồng thời tự ý đắp lá theo mách bảo của mọi người xung quanh với mong muốn giảm đau, giảm sưng.
Sau một thời gian, tình trạng không những không cải thiện mà còn tiến triển nặng hơn, xuất hiện các dấu hiệu sưng nề, nóng đỏ, đau tăng, kèm sốt và chảy dịch tại vùng vai – cánh tay trái, buộc người bệnh phải nhập viện để điều trị.
Qua thăm khám và xét nghiệm cận lâm sàng, các bác sĩ ghi nhận tình trạng nhiễm trùng phần mềm lan tỏa, các chỉ số viêm tăng cao đồng thời kết quả siêu âm phần mềm cho thấy vùng vai trái phù nề rõ.
Bệnh nhân được phẫu thuật sớm, cắt lọc hết phần bị hoại tử kết hợp với điều trị kháng sinh phù hợp, các thuốc chống viêm – giảm đau, và chăm sóc tại chỗ.
Hiện tại tình trạng bệnh nhân cải thiện rõ rệt, hết sốt, các chỉ số viêm đều giảm, tại chỗ vùng vai trái giảm sưng nề, đỡ đau và hồi phục tốt.
Sai lầm của việc đắp lá
Nhiều người dân cho rằng lá cây là “thảo dược tự nhiên” nên vô hại. Tuy nhiên, các chuyên gia y tế chỉ ra 3 nguy cơ.
– Ổ vi khuẩn di động: Lá cây tươi chứa hàng triệu vi khuẩn, nấm mốc. Khi giã nát và đắp lên vùng da đang bị tổn thương (dù là vết trầy xước nhỏ không nhìn thấy bằng mắt thường), vi khuẩn sẽ theo đó xâm nhập trực tiếp vào sâu trong các lớp biểu bì.
– Hàng rào bảo vệ da bị phá hủy: Việc đắp lá kín làm vùng da bị bí bách, tăng nhiệt độ tại chỗ, tạo môi trường “ủ bệnh” hoàn hảo cho vi khuẩn kỵ khí phát triển.
– Độc tính từ nhựa cây: Nhiều loại lá có chứa các chất gây kích ứng hoặc độc tố tự nhiên gây viêm da tiếp xúc, làm tình trạng sưng nề trở nên trầm trọng hơn, gây khó khăn cho việc chẩn đoán và điều trị chuyên môn.
Theo TS Trịnh Văn Sơn – Chủ nhiệm khoa bệnh lây đường máu, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, viêm mô bào nếu không được điều trị bằng kháng sinh phù hợp và kịp thời có thể dẫn đến những biến chứng nặng như: áp xe cơ, hoại tử cơ, viêm xương và nặng chỉ có là nhiễm khuẩn huyết dẫn đến tử vong.
“Chúng tôi thấu hiểu tâm lý của người bệnh, nhưng y học hiện đại dựa trên bằng chứng, không dựa trên “mách bảo”. Khi đã có chỉ định của bác sĩ, việc tuân thủ theo hướng dẫn là rất cần thiết và nếu thấy diễn biến không thuận lợi cần khám và điều trị sớm tại các cơ sở y tế”, bác sĩ Sơn khuyến cáo.
Bác sĩ cũng khuyến cáo thay vì tự ý đắp lá, người dân nên thực hiện sơ cứu theo quy trình để giảm thiểu rủi ro như nghỉ ngơi, hạn chế vận động vùng chi bị thương để tránh tổn thương thêm mạch máu và dây chằng.
– Chườm lạnh bằng cách sử dụng túi chườm đá (bọc qua khăn vải) áp lên vùng sưng khoảng 15-20 phút. Chườm lạnh giúp co mạch, giảm sưng và giảm đau cực kỳ hiệu quả trong 48 giờ đầu. Tuyệt đối không chườm nóng hoặc đắp lá nóng.
– Băng ép, dùng băng thun quấn nhẹ nhàng vùng chấn thương để hạn chế dịch tràn ra các tổ chức xung quanh, giúp giảm sưng nề.
– Và cuối cùng là kê cao, đặt vùng bị thương cao hơn mức tim (nếu có thể) để hỗ trợ máu lưu thông về tim tốt hơn, giảm áp lực tại chỗ.
Khi có vấn đề về sức khỏe, cần đến cơ sở y tế để được tư vấn và tuân thủ theo phác đồ điều trị của các bác sĩ để đảm bảo sức khỏe cho chính bản thân mình.
SKĐS – Sau những ngày tết với những bữa tiệc liên miên, hệ tiêu hóa thường rơi vào trạng thái quá tải. Việc bổ sung đồ uống có chứa “lợi khuẩn” tự nhiên là cách hữu hiệu để cân bằng hệ vi sinh đường ruột và tăng cường miễn dịch.
1. Đồ uống giàu “lợi khuẩn” tự nhiên giúp cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột
Lên men là một quá trình hóa học trong đó các vi sinh vật như vi khuẩn, nấm men và các enzyme của chúng phân hủy tinh bột và đường trong thực phẩm làm cho chúng dễ tiêu hóa hơn. Kết quả cuối cùng cho ra một sản phẩm có chứa nhiều các sinh vật và enzyme hữu ích giúp tăng cường tiêu hóa, cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột, chống lại các vi sinh vật gây bệnh và tăng cường hệ miễn dịch.
Các loại đồ uống lên men chứa rất nhiều lợi khuẩn sống giúp cung cấp các vi sinh vật có lợi cho đường ruột. Lợi khuẩn trong đồ uống tự nhiên thường đi kèm với môi trường nuôi dưỡng lý tưởng giúp chúng có tỉ lệ sống sót cao hơn khi đi qua acid dạ dày để tiến vào ruột non và đại tràng.
Kefir chứa nhiều “lợi khuẩn” giúp cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột.
Trong các loại đồ uống lên men tốt cho đường ruột, Kefir (một thức uống sữa lên men giống như sữa chua loãng) chứa rất nhiều chủng vi khuẩn và nấm men có lợi giúp làm sạch đường ruột, hỗ trợ tiêu hóa lactose và kháng khuẩn mạnh.
Mặc dù cần nghiên cứu cụ thể hơn về lợi ích sức khỏe của Kefir nhưng có bằng chứng cho thấy nó có thể giúp hỗ trợ sức khỏe đường ruột và tim mạch, kháng khuẩn và điều hòa lượng đường trong máu.
Các chế phẩm sinh học trong Kefir nuôi sống các vi khuẩn tốt trong hệ vi sinh vật đường ruột của con người. Các nghiên cứu cũng cho thấy Kefir có thể giúp cơ thể phản ứng với các bệnh do nhiễm virus vì nó có liên quan đến phản ứng miễn dịch. Nó cũng có khả năng ức chế một số chủng vi khuẩn và nấm.
Các nhà khoa học gần đây đã xem xét lại các tài liệu hiện có về tác dụng của Kefir đối với sức khỏe và công bố kết quả nghiên cứu của họ trên tạp chí Nutrients, việc tiêu thụ Kefir có thể liên quan đến sự thay đổi cân bằng hệ vi sinh vật trong các khu vực cụ thể, từ đó hỗ trợ sức khỏe tiêu hóa, miễn dịch và trao đổi chất.
Các vi khuẩn lactic như Lentilactobacillus kefiri, Leuconostoc mesenteroides và Lactococcus lactis, lên men các chất nền trong sữa bằng cách chuyển hóa lactose và tạo ra acid lactic. Ngoài acid lactic, các vi sinh vật này còn tạo ra bacteriocin, cathelicidin, carbon dioxide, acetaldehyde và hydrogen peroxide, có khả năng làm suy yếu hoặc loại bỏ các tác nhân gây bệnh đường ruột phổ biến.
Làm Kefir tại nhà đơn giản và dễ bảo quản.
2. Cách làm Kefir đơn giản tại nhà
Làm Kefir thực chất là việc “nuôi” các hạt men tạo kết cấu giống sữa chua uống có vị chua thanh và hơi có bọt khí nhẹ.
Nguyên liệu chuẩn bị
Con giống: 01 muỗng canh nấm sữa Kefir.
Sữa: 500 ml sữa tươi nguyên chất (ít đường hoặc không đường, tiệt trùng hoặc thanh trùng).
Dụng cụ: Lọ thủy tinh sạch, vải xô đậy miệng bình, rây lọc bằng nhựa (tránh dùng kim loại vì acid trong men có thể phản ứng với kim loại làm chết men).
Cách thực hiện
Cho nấm Kefir vào lọ thủy tinh sạch. Đổ sữa tươi vào.
Đậy miệng lọ bằng vải xô, cố định bằng dây chun để khí thoát ra được nhưng bụi và côn trùng không vào được. Để ở nơi thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp từ 12 – 24 giờ.
Khi sữa đông đặc lại, có mùi chua nhẹ đặc trưng là được.
Dùng rây nhựa lọc lấy phần sữa chua để uống. Phần nấm giữ lại, rửa sơ bằng nước đun sôi để nguội (nếu cần) và tiếp tục cho vào mẻ sữa mới.
Lưu ý: Kefir lên men nhanh hay chậm tùy vào thời tiết và nhiệt độ, nếu thời tiết lạnh sẽ lên men chậm hơn. Bạn nên kiểm tra, nếu ngửi có mùi thơm, sữa đặc lại là đạt yêu cầu. Bảo quản sữa chua Kefir thành phẩm trong tủ lạnh và dùng dần.
Hệ vi sinh vật đường ruột khỏe mạnh sẽ tăng cường miễn dịch và giảm tình trạng viêm nhiễm gây hại trong cơ thể. Theo PGS.TS Nguyễn Thị Lâm, nguyên Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia, để cải thiện hệ vi sinh vật đường ruột, chúng ta cần có chế độ ăn đủ chất, cân bằng. Chú ý ăn nhiều rau xanh, quả chín. Ngoài ra có thể bổ sung các chế phẩm lên men từ rau xanh như: kim chi, dưa bắp cải muối có nhiều lợi khuẩn, các chế phẩm từ sữa lên men như sữa chua giúp tăng cường hệ vi sinh vật đường ruột khỏe mạnh.
SKĐS – Ý nghĩa và nguồn gốc ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2 là một ngày đặc biệt để tôn vinh những người hoạt động trong ngành Y tế.
Ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2 là ngày đặc biệt để tôn vinh những người hoạt động trong ngành Y tế. Tuy vậy, ý nghĩa và nguồn gốc ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2 thì không phải ai biết chính xác, tường tận.
Chúc mừng 71 năm ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2 (27/2/1955 – 27/2/2026).
Nguồn gốc Ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2
Nguồn gốc ra đời ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2 xuất phát từ sự kiện Chủ tịch Hồ Chí Minh viết thư gửi Hội nghị cán bộ ngành Y tế năm 1955.
Theo đó, ngày 27/2/1955, nhân dịp tổ chức Hội nghị cán bộ y tế, Bác Hồ đã gửi thư cho Hội nghị căn dặn ba điều:
“Trước hết là phải thật thà đoàn kết. Đoàn kết là sức mạnh của chúng ta. Đoàn kết thì vượt được mọi khó khăn, giành được nhiều thành tích.
Đoàn kết giữa cán bộ cũ và cán bộ mới. Đoàn kết giữa tất cả những người trong ngành y tế, từ các Bộ trưởng, Thứ trưởng, Bác sỹ, Dược sỹ cho đến các anh chị em giúp việc.
Bởi vì công việc và địa vị tuy có khác nhau, nhưng người nào cũng là một bộ phận cần thiết trong ngành y tế, trong việc phục vụ nhân dân.
Thương yêu người bệnh. Người bệnh phó thác tính mạng của họ nơi các cô các chú. Chính phủ phó thác cho các cô các chú việc chữa bệnh tật và giữ gìn sức khỏe cho đồng bào. Đó là nhiệm vụ rất vẻ vang.
Vì vậy, cán bộ cần phải thương yêu, săn sóc người bệnh như anh em ruột thịt của mình, coi họ đau đớn cũng như mình đau đớn.” Lương y phải như từ mẫu”, câu nói ấy rất đúng.
Xây dựng một nền y học của ta. Trong những
năm nước ta bị nô lệ thì y học cũng như các ngành khác đều bị kìm hãm. Nay chúng ta đã độc lập tự do, cán bộ cần giúp đồng bào, giúp chính phủ xây dựng một nền y tế thích hợp với nhu cầu của nhân dân ta.
Y học cần phải dựa trên nguyên tắc: khoa học dân tộc và đại chúng. Ông cha ta ngày trước có nhiều kinh nghiệm quý báu về cách chữa bệnh bằng thuốc ta, thuốc bắc. Để mở rộng phạm vi y học, các cô, các chú cũng nên chú trọng nghiên cứu và phối hợp thuốc ” Đông” và thuốc “Tây””.
Bức thư Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi Hội nghị cán bộ y tế ngày 27/2/1955 là nguồn gốc ra đời ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2.
Vì ý nghĩa sâu sắc của bức thư này, ngày 6/2/1985, Hội đồng Bộ trưởng đã đưa ra quyết định ngày 27/2 hàng năm là Ngày thầy thuốc Việt Nam nhằm nêu cao trách nhiệm và tài trí của người cán bộ y tế trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Như vậy, theo lịch sử ra đời ngày Thầy thuốc Việt Nam và nguồn gốc ngày 27/2, năm 2026 là kỉ niệm 71 năm ngày Thầy thuốc Việt Nam.
Ngày Thầy thuốc Việt Nam năm 2026 rơi vào thứ Sáu, ngày 27/2/2026.
Ý nghĩa ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2
Về ý nghĩa ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2, đây là ngày đặc biệt để tôn vinh những người hoạt động, công tác trong ngày Y tế nước ta.
Ý nghĩa ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2 là ngày để tôn vinh những người hoạt động, công tác trong ngành Y tế nước ta.
Ngày 27/2 là dịp để cả xã hội thể hiện sự kính trọng, sự biết ơn đến các y, bác sĩ, nhân viên và những người công tác trong ngành Y tế đã dành hết sức lực và tài trí để cống hiến cho sứ mệnh chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân.
Ý nghĩa ngày 27/2 cũng là ngày để các y, bác sĩ cùng những người làm trong ngành Y tế nhắc nhở bản thân nâng cao tinh thần trách nhiệm, tận tụy phục vụ, hết lòng thương yêu, chăm sóc người bệnh, xem nỗi đau của bệnh nhân như của chính mình như lời Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy “lương y như từ mẫu” để xứng đáng với Tổ quốc.
Việc kết hợp tập kháng lực với thực phẩm nguyên chất giàu protein như sữa ngay sau khi tập là một can thiệp rẻ tiền nhưng mang lại hiệu quả cực lớn cho người cao tuổi – Ảnh: AI
Khi chúng ta già đi, việc duy trì khối lượng cơ bắp và mật độ xương trở thành một bài toán sống còn. Ước tính có tới 40% người trên 50 tuổi đang sống chung với tình trạng thiếu xương (osteopenia), giai đoạn khởi đầu của bệnh loãng xương.
Trong khi tập luyện kháng lực từ lâu đã được coi là “tiêu chuẩn vàng” để bảo vệ hệ cơ xương khớp, các nhà khoa học Trung Quốc hiện đã tìm ra một “chất xúc tác” giúp tối ưu hóa quá trình này: đó chính là sữa.
Đây là phát hiện quan trọng từ một nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí Dinh dưỡng, Sức khỏe và Lão hóa ngày 18-2-2026.
Nghiên cứu được thực hiện trên 82 người trưởng thành khỏe mạnh từ 60 tuổi trở lên, chia thành các nhóm thực hiện chương trình tập luyện sức mạnh và thăng bằng kéo dài 8 tuần. Điểm mấu chốt nằm ở sự khác biệt giữa các nhóm có và không bổ sung dinh dưỡng sau tập.
Kết quả cho thấy, mặc dù tất cả các nhóm tham gia tập luyện đều cải thiện đáng kể về khả năng vận động, nhưng những người uống 240ml sữa bò ít béo trong vòng 30 – 60 phút sau khi tập có những cải thiện vượt bậc.
Nhóm này không chỉ tăng sức mạnh cầm nắm tay (một chỉ số dự báo quan trọng cho sức khỏe tổng thể) mà còn cải thiện đáng kể tốc độ đứng lên, ngồi xuống và tốc độ đi bộ.
Đáng chú ý, khi so sánh giữa sữa bò và sữa đậu nành với cùng một lượng protein hấp thụ (khoảng 7-8g), sữa bò cho thấy hiệu quả vượt trội hơn trong việc cải thiện chức năng cơ bắp và thần kinh.
Các nhà nghiên cứu lý giải rằng protein trong sữa không chỉ giúp xây dựng cơ bắp mà còn tăng cường hấp thụ canxi, yếu tố cốt lõi để duy trì mật độ khoáng xương.
Một chi tiết thú vị từ nghiên cứu là nhóm người chỉ tham gia các lớp giáo dục dinh dưỡng mà không trực tiếp thay đổi chế độ ăn (uống sữa) có kết quả sức khỏe kém hơn hẳn. Điều này gửi đi một thông điệp mạnh mẽ: Sự hiểu biết về dinh dưỡng sẽ không mang lại lợi ích nếu không đi kèm với hành động thực tế.
Tiến sĩ Zoe Hardy, chuyên gia sức khỏe, nhận định: “Việc kết hợp tập kháng lực với thực phẩm nguyên chất giàu protein như sữa ngay sau khi tập là một can thiệp rẻ tiền nhưng mang lại hiệu quả cực lớn cho người cao tuổi sống tại cộng đồng”.
Protein và carbohydrate (như khoai lang hấp được dùng trong nghiên cứu) tạo nên một “cặp bài trùng” giúp phục hồi mô cơ và bảo vệ cấu trúc xương bền vững hơn.
Bệnh loãng xương thường phát triển âm thầm qua nhiều năm và chỉ được phát hiện khi xảy ra sự cố gãy xương.
Việc duy trì thói quen tập luyện đều đặn kết hợp với dinh dưỡng đúng thời điểm chính là cách “tích lũy” canxi và sức mạnh, giúp người già giữ được sự độc lập trong vận động và kéo dài tuổi thọ chất lượng.
SKĐS – Sau kỳ nghỉ Tết, nhiều gia đình còn khay mứt Tết vẫn đầy ắp. Việc biến số mứt này thành nguyên liệu lành mạnh, kết hợp vào thực đơn hằng ngày sẽ giúp bạn không tăng cân và không phải bỏ đi.
Biến mứt Tết thành nguyên liệu thêm vào món ăn và nước uống
Mứt Tết thường là các loại trái cây được cô đặc với một lượng đường rất lớn, đôi khi chiếm tới 50% đến 60% trọng lượng sản phẩm. Nếu ăn mứt như một món ăn vặt, lượng đường này sẽ nhanh chóng đi vào máu. Điều này gây dư thừa năng lượng, khiến cơ thể tích tụ mỡ thừa ở vùng bụng mà còn gây ra hiện tượng glycation – quá trình đường phá hủy collagen, khiến làn da mất đi độ đàn hồi và nhanh lão hóa.
Vì vậy, thay vì nhâm nhi mứt cùng trà như những ngày Tết, chúng ta cần thay đổi cách chế biến để pha loãng lượng đường và tận dụng các giá trị dinh dưỡng còn lại của chúng. Một trong những cách hiệu quả chỉ có để giải quyết mứt Tết mà không lo tăng cân là đưa chúng vào các món ăn, thức uống.
Mứt gừng còn dư, hãy băm nhỏ và thêm vào bát cháo yến mạch nóng hổi. Vị cay nồng của gừng không chỉ làm ấm bụng, hỗ trợ tiêu hóa sau chuỗi ngày ăn đồ nếp mà còn giúp tăng cường trao đổi chất. Mứt sen có thể dùng thay thế cho các loại hạt để tạo độ bùi mà không cần thêm đường vào cháo.
Tận dụng mứt sen để nấu thành món chè dưỡng nhan.
Gừng thêm vào các loại trà như trà thảo mộc bao gồm các nguyên liệu: Kỷ tử + long nhãn + hoa cúc + mứt gừng + táo đỏ… Hoặc cho vài miếng mứt gừng ấm nước nóng, thêm một nhánh sả tươi và một lát chanh. Hơi nóng của nước sẽ làm tan lượng đường trong mứt, giải phóng tinh dầu gừng và sả giúp làm ấm cơ thể và hỗ trợ đốt cháy mỡ thừa. Đây là thức uống tuyệt vời để uống vào buổi sáng giúp khởi động hệ tiêu hóa.
Mứt sen có thể thêm vào món chè dưỡng nhan bao gồm táo đỏ, nấm tuyết, kỷ tử và mứt hạt sen. Nếu mứt sen còn nhiều, dùng để nấu canh củ sen hoặc hầm cùng ức gà. Vị ngọt nhẹ còn sót lại của mứt sen sẽ giúp món canh thêm đậm đà mà bạn không cần phải thêm hạt nêm hay đường tinh luyện vào món ăn.
Hoa quả sấy
Các loại quả sấy khô như chuối, mít, xoài, dứa… có thể cắt nhỏ và trộn cùng sữa chua Hy Lạp không đường. Sữa chua cung cấp protein và lợi khuẩn, khi kết hợp với mứt sẽ tạo ra vị ngọt tự nhiên vừa đủ, giúp bạn có một bữa sáng thanh nhẹ, giàu chất chống oxy hóa mà vẫn vô cùng ngon miệng.
Mứt vỏ bưởi
Thay vì uống nước ngọt hay nước trái cây đóng chai, hãy tận dụng mứt gừng và mứt vỏ bưởi để tự pha chế các loại trà thảo mộc có tác dụng hỗ trợ giảm cân.
Nước detox mứt vỏ bưởi: Mứt vỏ bưởi chứa nhiều tinh dầu và chất xơ. Có thể ngâm vài miếng mứt vỏ bưởi vào bình nước lọc cùng với vài lát dưa chuột và lá bạc hà. Nước sẽ có vị thanh mát, hương thơm dễ chịu, giúp uống được nhiều nước hơn mỗi ngày. Uống đủ nước là yếu tố cốt lõi để giữ cho làn da luôn căng mọng và hỗ trợ quá trình thải độc tự nhiên của cơ thể.
Mứt dứa, mứt xoài
Các loại mứt trái cây có vị chua ngọt có thể cắt nhỏ để rắc lên trên các món salad rau xanh. Vị ngọt chua của mứt sẽ thay thế cho các loại sốt salad béo ngậy thường chứa nhiều dầu và calo. Sự kết hợp này giúp bữa cơm gia đình đủ chất nhưng ít calo, rất phù hợp cho lộ trình lấy lại vóc dáng sau Tết.
Những lưu ý để giải quyết mứt Tết an toàn cho sức khỏe
Việc tận dụng mứt cũ cần đi kèm với các biện pháp bảo quản và liều lượng sử dụng hợp lý:
– Loại bỏ bớt đường dư thừa: Trước khi chế biến mứt thành các món ăn khác, bạn nên rửa nhanh qua nước ấm hoặc chần sơ để loại bỏ bớt lớp đường bám bên ngoài (mứt gừng, mứt hạt sen). Điều này giúp giảm đáng kể lượng calo nạp vào cơ thể.
– Bảo quản đúng cách: Mứt sau Tết rất dễ bị chảy nước hoặc nấm mốc do độ ẩm mùa xuân cao. Nên cho mứt vào lọ thủy tin kín, đặt trong ngăn tủ mát để kéo dài thời gian sử dụng. Tuyệt đối không sử dụng mứt đã có dấu hiệu đổi màu hoặc có mùi lạ để tránh ngộ độc thực phẩm.